Skolioza u dzieci – objawy i skuteczne metody leczenia
Skolioza to wbrew obiegowym opiniom nie „zwykłe skrzywienie”, które samo przejdzie. Skolioza to trójpłaszczyznowa deformacja kręgosłupa, która bez odpowiedniego leczenia może prowadzić do problemów bólowych, ograniczeń ruchowych, a w cięższych przypadkach — deformacji klatki piersiowej czy zaburzeń oddychania.
Wczesne wykrycie skoliozy jest kluczowe, ponieważ im młodsze dziecko i im większa progresja skrzywienia, tym trudniejsze leczenie.
Skolioza dużo częściej występuje u dziewczynek, a szczególną uwagę na postawę dzieci należy zwracać przy początkach dojrzewania (chociażby czas wystąpienia pierwszej miesiaczki u dziewczynek), a do objawów, które można zaobserwować należy też wypłaszczenie kręgosłupa w okolicy łopatek.
Czym jest skolioza?
Skolioza to boczne wygięcie kręgosłupa przekraczające 10° w skali Cobba, połączone z rotacją kręgów oraz zaburzeniami fizjologicznych krzywizn.
Oznacza to, że nie jest to jedynie „skrzywienie na boki” — kręgosłup ulega deformacji w trzech płaszczyznach:
- zmienia się kształt boczny,
- kręgi obracają się wokół własnej osi,
- miednica i łopatki ustawiają się asymetrycznie.
Objawy skoliozy u dzieci – na co powinni zwrócić uwagę rodzice?
Skolioza często rozwija się bez bólu, dlatego bywa długo niezauważona.
Warto obserwować dziecko pod kątem następujących objawów:
1. Asymetria ramion
Jedno ramię jest wyżej niż drugie.
2. Wystająca łopatka
Typowy sygnał rotacji kręgów.
3. Asymetryczne ustawienie talii
Jedna strona talii jest bardziej „wycięta”.
4. Przechylenie ciała na jedną stronę
5. Garb żebrowy
Najlepiej widoczny w skłonie w przód — to objaw skręcenia kręgów i żeber.
6. Krótsza jedna noga (pozorna asymetria)
Czasem wynika z rotacji miednicy.
7. Szybkie męczenie się, niewielkie bóle pleców u starszych dzieci
Leczenie skoliozy u dzieci
Leczenie zależy od stopnia skrzywienia, wieku oraz tempa wzrostu.
Rehabilitacja to podstawowa forma terapii
Najskuteczniejsze metody to:
- metoda FITS,
- metoda Schroth,
oraz
- ćwiczenia oddechowe,
- korekcje asymetrii miednicy,
- wzmacnianie mięśni głębokich.
Najskuteczniejsze i rekomendowane będą metody PSSE - specyficzne metody terapii skolioz rekomendowane przez towarzystwo SOSORT, w Polsce najbardziej popularne i dostępne w Polsce to FITS, BSPTS i Schroth. Obejmują one ćw. oddechowe, ćw. stabilizacyjne, ćw. autokorekcji i kontroli postawy w czynnościach dnia codziennego.
Cele terapii:
- zatrzymanie progresji,
- poprawa ustawienia tułowia,
- wzmocnienie mięśni stabilizujących,
- nauka prawidłowych wzorców ruchu.
Rehabilitację powinien prowadzić fizjoterapeuta specjalizujący się w skoliozach. W naszym centrum specjalistką w tej dziedzinie jest mgr Julia Marchewka.
